Wetenschap - 20 juni 1996

De Klein

De Klein

Vorige week opende het WUB met een foto van tientallen dode vissen in een vijver in Noordwest. Wat was nou de oorzaak van die sterfte?


Ik ken de situatie daar niet precies, maar je moet je realiseren dat die vijvers eigenlijk gebruikt worden als overstort voor rioolwater. Als in korte tijd heel veel regen valt, kan de riolering dat niet snel afvoeren. De vijver dient dan als tijdelijke opslag van verontreinigd water. De verontreinigingen, (af)waswater en water uit toiletten, worden in een paar uur weer door micro-organismen afgebroken, maar dat vereist nogal wat zuurstof. Dat noemen we de biochemical oxygen demand.

Het gevolg is dat er tijdelijk geen zuurstof beschikbaar is voor vissen. De meeste leggen dan het loodje. Onlangs viel na een lange, warme en droge periode ineens 25 millimeter regen. Dat is extreem veel, dus de overstort trad in werking, terwijl bovendien door de warmte het water van zichzelf al weinig zuurstof bevatte. Dan is vissterfte onontkoombaar. Ik vind dat niet zo erg. Als zoiets in een natuurlijk systeem gebeurt, is er echt iets aan de knikker, maar in zo'n overstort... dat hoort erbij.

Natuurlijk kun je de afvoercapaciteit van de riolering vergroten, zodat de overstort niet drie of vier keer per jaar wordt gebruikt, maar gemiddeld een keer per jaar. De zuiveringskosten gaan dan met omhoog een factor vijf of zes. Dat staat in geen verhouding tot elkaar.

Overstorten liggen er vaak leuk bij, omzoomd door grasvelden, bosjes en perken en in de buurt van woonwijken. Wijkbewoners realiseren zich de functie van hun vijver niet. Toen ik nog bij een waterbeheerder werkte, kregen we veel vragen of zo'n vijver geschikt was als zwemwater. Tsja, 90 tot 95 procent van de tijd is het water schoon, maar het beheer is niet gericht op het bereiken van zwemwaterkwaliteit. Mensen zwemmen eigenlijk in hun eigen poep en afwaswater.

Hoe snel er weer nieuwe vis in Noordwest komt weet ik niet. Het hangt ervan af of er een verbinding is met ander oppervlaktewater en of een visvereniging of individuele vissers weer vis uitzetten. Op dit moment zal er niet veel meer zitten; die visser op de achtergrond op die foto lijkt me een beetje zinloos bezig. Misschien dat een paar palingen het hebben overleefd. Die zijn wat taaier.

Re:ageer