Organisatie - 17 september 2019

Monument voor bommen op Sahara

tekst:
Roelof Kleis

Een bombardement op de Wageningse Berg zaaide in september 1944 dood en verderf. Vanmorgen, exact 75 jaar na dato, werd een monument onthuld.

Co de Bruijn en zijn vrouw leggen bloemen bij het monument. De Bruijns moeder vond de dood bij het bombardement. © Gemeente Wageningen

Bij het bombardement op woonwijk de Sahara, een vergissing van de Amerikaanse luchtmacht, kwamen 40 mensen om. Onder hen de vrouw en zoon van voormalig rector magnificus Simon Olivier en de moeder van oud-WUR medewerker Co de Bruijn. De Bruijn (83) was destijds 8 jaar. Hij vertelde tijdens de plechtigheid zijn verhaal van die dag.

Scherfbommen
De bommen op de woonwijk waren bedoeld om het luchtafweergeschut bij het Lexkesveer uit te schakelen. De beschietingen waren onderdeel van operatie Market Garden, waarmee de geallieerden de Duitsers op de knieën probeerden te krijgen. De 160 afgeworpen scherfbommen troffen evenwel de Sahara, op dat moment een nog jonge en chique woonwijk buiten de stad.

monumentSaharajpg.jpg

Het bombardement is lang vergeten geweest. Dat er nu een monument is, een zwerfkei van ruim 6000 kilo met opschrift, is het werk van initiatiefnemers Bart van Aller en Jola Gerritsen. Beiden zijn geboren en opgegroeid in de wijk. De twee wisten in korte tijd een hele organisatie op poten te krijgen die hetmonument en de herdenking mogelijk maakten. Naast het monument is ook een boekje verschenen (Niet meer vergeten, door Carleen van den Anker) over de gebeurtenis in 1944.

Luchtalarm
De kei is neergelegd op het grasveld van het Ericaplein. De plechtigheid werd bijgewoond door tal van nabestaanden en huidige of voormalige bewoners. Om 11.37 uur werd twee minuten stilte gehouden. Dat was 75 jaar geleden het tijdstip waarop het bombardement begon. Dat er zoveel slachtoffers vielen, kwam doordat het luchtalarm niet werkte. Een bom op de elektriciteitscentrale in Nijmegen zorgde tien minuten voor de aanval in Wageningen voor een stroomstroring.

Naast de doden werden 15 huizen volledig verwoest en 13 gedeeltelijk. Ook het Laboratorium voor Landbouwscheikunde en Bemestingsleer aan de Diedenweg werd vernield. Het markante WUR-pand werd na de oorlog hersteld en deed nog langs dienst voor onderzoek en onderwijs. Tegenwoordig is het in gebruik als woonruimte. De tekst op de zwerfkei is een anoniem gedicht dat na de oorlog in de Wageningsche Courant verscheen.

Resource besteedt in het nummer dat donderdag verschijnt ruime aandacht aan het bombardement op de Sahara.


Re:ageer