Organisatie - 6 maart 2018

Hoogleraar: laster in omstreden online college

tekst:
Linda van der Nat

Leonie Janssen-Jansen, hoogleraar Landgebruiksplanning, vindt dat het online college van emeritus hoogleraar Arnold van der Valk opnieuw teruggetrokken moet worden. Volgens Janssen-Jansen worden daarin bewust verkeerde feiten naar buiten gebracht en is er sprake van laster.

Janssen-Jansen werkt sinds 2015 bij WUR en is de opvolger van Arnold van der Valk. Daarvoor werkte ze als universitair hoofddocent aan de Universiteit van Amsterdam, waar ze onderzoek deed naar de casus die Van der Valk behandelt in zijn online college over de invloed van politiek, geld en macht op ruimtelijke ordening.

In die tijd werkte Janssen-Jansen samen met projectontwikkelaar SADC, een samenwerkingsverband van de gemeente Haarlemmermeer, de gemeente Amsterdam, provincie Noord-Holland en Schiphol Group. Het bedrijf klaagde bij WUR over onjuistheden in de video van Van der Valk, die onderdeel uitmaakt van een MOOC (massive online open course). Janssen-Jansen geeft SADC gelijk. ‘In 2002 werd in het bestemmingsplan vastgelegd dat het gebied een bedrijventerrein zou worden. Het gaat dus niet om agrarische gronden, zoals Van der Valk beweert. Er is ook niet gespeculeerd met de grond; de bedragen die hij noemt zijn niet vreemd voor bedrijventerreinen.’

Wijsmaken
Volgens Janssen-Jansen hebben de mensen van de zorgboerderij zestien jaar gratis op die plek kunnen zitten. Niet vanwege bottom-up verzet, zoals ze zelf beweren, maar omdat er door kantorenleegstand in Amsterdam niets met het gebied is gedaan. ‘Dat is leuk voor ze en ze zijn aan die positie gewend geraakt. Maar het klopt niet dat SADC De Boterbloem nu van hun akkers jaagt.’

Vrijheid van meningsuiting is goed, maar als hoogleraar moet je daar voorzichtig mee omgaan
Leonie Janssen-Jansen, hoogleraar Landgebruiksplanning

Janssen-Jansen zegt dat Van der Valk bewust verkeerde feiten naar buiten. ‘Je kunt mij niet wijsmaken dat je als hoogleraar niet op de hoogte bent van het bestemmingsplan van het gebied waar je over vertelt. Van der Valk is idolaat van het onderwerp. Vrijheid van meningsuiting is goed, maar als hoogleraar moet je daar voorzichtig mee omgaan. Je mening moet wel gebaseerd zijn op feiten.’

Bovendien is er sprake van laster, zegt Janssen-Jansen. Niet alleen tegen de projectontwikkelaar, maar ook tegen Ton Hooijmaijers, voormalig gedeputeerde in Noord-Holland. In de video legt Van der Valk een link tussen het betreffende gebied en de corruptie die Hooijmaijers als gedeputeerde beging en waarvoor hij is veroordeeld. ‘Bij het vastleggen van het bestemmingsplan was Hooijmaijers echter geen gedeputeerde, maar raadslid en wethouder in Amsterdam’, aldus Janssen-Jansen. 'Dat weet Arnold van der Valk ook.'

Geen promotiepraatje
Van der Valk staat nog steeds achter de inhoud van zijn video, laat hij weten. ‘De planologische werkelijkheid is altijd een stuk complexer dan je kunt vatten in enkele volzinnen. Natuurlijk is het geen promotiepraatje voor de projectontwikkelaar, maar daar is ook helemaal geen aanleiding voor. Ik heb als docent afstand tot de materie, maar ik kan niet doen alsof de projectontwikkelaar even sympathiek is als de zorgboerderij. Dat wordt dan gezien als framing.’

Ik kan niet doen alsof de projectontwikkelaar even sympathiek is als de zorgboerderij
Arnold van der Valk, emeritus hoogleraar Landgebruiksplanning

Na de klacht van SADC werd de kennisclip van Van der Valk tijdelijk offline gehaald. Een aangepaste versie van het online college is in de maak. Ondertussen is de originele video van Van der Valk weer online te bekijken. Een slecht idee, vindt Janssen-Jansen. ‘Als SADC of Ton Hooijmaijers besluit een rechtszaak aan te spannen tegen WUR wegens laster, dan gaan ze die ongetwijfeld winnen. Van der Valk moet de eer aan zichzelf houden en deze video gewoon terugtrekken.’

Kwetsbaar
In de nieuwe versie zal Van der Valk benadrukken dat conflicterende partijen uiteenlopende percepties hebben van de werkelijkheid. Volgens Janssen-Jansen maakt dit de video niet beter. ‘De casus leent zich gewoon niet voor het onderwerp. Van der Valk zou iets met een hedendaagse planning moeten kiezen, niet eentje van ruim vijftien jaar geleden.’

Volgens Van der Valk is de casus juist uiterst toepasselijk. ‘In de video staat de vraag centraal waarom gronden aan de stadsrand, die in gebruik zijn voor landbouw en groen, zo kwetsbaar zijn. Dat heeft alles te maken met de verleidingen van het grote geld dat gemoeid is met grondspeculatie, het in korte tijd doorverkopen van grond tegen een veel hogere dan de agrarische waarde. Deze casus laat zien dat beslissingen van decennia geleden als een schaduw over het groen van heden hangen.’

Lees ook:


Re:ageer