Organisatie - 15 maart 2019

‘Geld alleen gaat de werkdruk niet verlagen’

tekst:
Hoger Onderwijs Persbureau

In de grote onderwijsstaking demonstreren ook wetenschappers vandaag tegen de hoge werkdruk. Wat doen de universiteiten en vakbonden om de problemen aan te pakken? Een gesprek met VSNU-voorzitter Pieter Duisenberg en FNV-bestuurder Jan Boersma.

VNSU-voorzitter Pieter Duisenberg (links) en FNV-bestuurder Jan Boersma scharen zich achter de onderwijsstaking. Foto © HOP

De werkdruk aan universiteiten is nog steeds hoog. Plannen van instellingen om die terug te dringen hebben nog weinig voelbaar effect, blijkt uit onderzoek dat FNV Onderwijs en Onderzoek en wetenschapsvakbond VAWO deze week publiceerden. Ruim 70 procent van de ondervraagden heeft zelfs de indruk dat de hoeveelheid werk is toegenomen.

Nieuw is dat overwerk niet, zegt FNV-bestuurder Jan Boersma, maar onderzoek toont volgens hem aan dat de druk wel veel hoger is geworden: ‘Vooral hoogleraren en docenten hebben er allerlei organisatorische en administratieve taken bijgekregen. Daarnaast is de publicatiedruk enorm en moeten ze, door de achterblijvende bekostiging, aan steeds meer studenten lesgeven.’

Cao
Toch is er via de cao wel wat bereikt, stelt Boersma. Zo zijn daarin afspraken gemaakt over meer langlopende contracten voor docenten. Het aandeel tijdelijke dienstverbanden van vier jaar of korter is gedaald naar 18,4 procent. Juniordocenten krijgen nu een eenmalig dienstverband aangeboden van vier jaar of langer en worden beter geschoold. Ook is er nu een nieuwe functie waarin junior docent-onderzoekers in zes jaar promoveren én hun basiskwalificatie onderwijs behalen. En promovendi krijgen in principe een fulltime aanstelling voor vier jaar. ‘Dit alles biedt meer zekerheid en verlaagt uiteindelijk de werkdruk.’ Verder hebben alle universiteiten nu een plan van aanpak opgesteld om de werkdruk terug te dringen. ‘Het bestuur moet ermee naar de faculteiten en die gaan ermee naar de opleidingen.’

1,15 miljard
Om de werkdruk goed aan te pakken, is volgens de vakbonden extra geld uit Den Haag nodig. De stakers in het hoger onderwijs eisen vandaag 1,15 miljard euro van minister Van Engelshoven vanwege achterstallige financiering. Maar is meer geld wel de oplossing?

We vinden dat onderzoekers nu te veel zijn aangewezen op financiering door NWO. De onderzoeksfinanciering van de universiteiten via de eerste geldstroom is te klein geworden
VSNU-voorzitter Pieter Duisenberg


Met extra geld alleen ben je er inderdaad niet, erkent VSNU-voorzitter Duisenberg. Dit najaar kondigden de universiteiten, samen met onderzoeksfinanciers NWO en ZonMW, aan dat wetenschappers in de toekomst anders beoordeeld zullen gaan worden. ‘Er komt meer waardering voor onderwijsprestaties, voor team science en voor de maatschappelijke impact van onderzoek. Verder vinden we dat onderzoekers nu te veel zijn aangewezen op financiering door NWO. De onderzoeksfinanciering van de universiteiten via de eerste geldstroom is te klein geworden.’

Internationalisering
Ook de snelle internationalisering van het onderwijs behoeft aandacht. ‘De instroom moet beheersbaar zijn en we hopen dat de plannen van de minister om studentenstops toe te staan voor Engelstalige varianten van bacheloropleidingen de druk wat kunnen verlichten.’
 

De huidige regeling is onrechtvaardig. De piek in studentenaantallen is alweer voorbij als het meeste geld nog moet komen
VSNU-voorzitter Pieter Duisenberg


Gaan de basisbeursmiljoenen nog helpen tegen de werkdruk? ‘Ja’, zegt Duisenberg, ‘en nog meer als de opbrengsten van het leenstelsel eerder worden uitgekeerd door het ministerie dan nu in de planning staat. Dat geld moet wat ons betreft beschikbaar zijn zodra een student zijn basisbeurs inlevert, en niet pas als hij de universiteit weer verlaat. Dat kost de minister niets extra’s.’ De huidige regeling vindt hij onrechtvaardig: ‘De piek in studentenaantallen is alweer voorbij als het meeste geld nog moet komen.’

Lees ook:


Re:ageer