Science - December 17, 2009

Promotie is geen wetenschap

Text:
Joris Tielens

De promotie van Wiet Janssen aan de Universiteit Twente veroorzaakte een relletje. Hij stelt in zijn proefschrift dat de hulp aan Afrika averechts werkt en beter gestaakt kan worden. Maar vier prominente hoogleraren vonden het proefschrift zo slecht van kwaliteit dat hij niet had mogen pro- moveren. Eric Smaling, Wagenings hoogleraar en werkzaam bij het ICT in Twente, was een van hen.

'Drie andere hoogleraren, Paul Hoebink, Jan Willem Gunning en Rob Visser, waren net als ik verbaasd over de inhoud van het proefschrift. We hebben een brief gestuurd aan de faculteit in Twente waarin we uitleggen waarom we het proefschrift onvoldoende vinden voor een promotie. Ik ben toen uitgenodigd om tijdens de verdediging op 3 december, mede namens de anderen, opponent te zijn vanuit de zaal. Dat komt maar zelden voor.
'De verstrekkende conclusies van Wiet Janssen worden niet onderbouwd door degelijk onderzoek. Hij heeft geen eigen onderzoek gedaan, citeert rijkelijk uit rapporten en beleidsevaluaties met negatieve conclusies, maar laat vele andere studies met positieve conclusies buiten beschouwing. Verder is de methodologie onnavolgbaar. De onderzoeker gebruikt een bedrijfskundig model, maar nergens wordt duidelijk hoe het model is gebruikt om tot de conclusies te komen. De opponent die het model ontwikkelde meent dat het model verkeerd is gebruikt door de promovendus.
'Iedereen mag een mening hebben over nut en noodzaak van ontwikkelingshulp, maar dat is iets anders dan conclusies trekken op basis van wetenschap. In het laatste geval moet het één namelijk rechtstreeks volgen uit het ander. Dat is hier niet het geval en dat is niet goed voor de wetenschap en voor de betrokkenen.'
Janssens promotor, Erik Joost de Bruijn, is het niet eens met de kritiek. Hij noemt de dissertatie van Janssen  een 'uitermate gedegen, wetenschappelijk goed onderbouwd bedrijfskundig onderzoek'. Hij staat dan ook volledig achter de promotie.

Re:act