Science - June 5, 1997

Nieuws Voorpagina

Nieuws Voorpagina

Nieuws Voorpagina
Benoeming Veerman tot voorzitter KCW verwacht
Minister Van Aartsen wil prof. dr Cees Veerman benoemen tot voorzitter van het kenniscentrum Wageningen. Veerman, voorzitter van de Nationale Cooperatieve Raad en hoogleraar aan twee universiteiten, heeft op 4 juni besprekingen gevoerd met de adviesorganen van LUW en DLO. Indien die positief adviseren, zal de minister hem op vrijdag 6 juni benoemen
De benoeming houdt in dat Veerman vanaf 1 september collegevoorzitter van de LUW en directievoorzitter van DLO wordt. Onder de vlag kenniscentrum Wageningen worden deze besturen geintegreerd in een gezamenlijk bestuur van beide instellingen
Eind mei moest het college van bestuur van de LUW onverhoeds zijn wekelijkse vergadering verlaten om met minister Van Aartsen te overleggen over de kandidatuur van Veerman. Daarop volgde afgelopen week een gesprek tussen Veerman en de bestuurders van LUW en DLO. Het advies van de universiteitsraad van de LUW en de groepsondernemingsraad van DLO over Veerman was bij het ter perse gaan van het blad nog niet bekend. Wel meldt een woordvoerder van DLO dat de ondernemingsraad een positieve grondhouding heeft bij deze kandidaat
Veerman (48 jaar) is geboren en getogen in Nieuw-Beijerland, waar hij een akkerbouwbedrijf heeft. Hij studeerde Economische wetenschappen aan de Erasmus Universiteit en promoveerde in 1983 aan de Landbouwuniversiteit bij hoogleraar Jerry de Hoogh op het proefschrift Grond en grondprijs. Sinds 1990 is hij bijzonder hoogleraar Economie van het agrarische bedrijfsleven aan de Erasmus Universiteit en is hij namens de Noord-Brabantse Christelijke Boerenbond (NCB) bijzonder hoogleraar Agrarische economie en sociologie aan de Katholieke Universiteit Brabant
Het zwaartepunt van Veermans werk ligt bij het agrarische bedrijfsleven. Hij is voorzitter van de Nationale Cooperatieve Raad, is bestuurslid van de Suiker Unie en founding father van de nieuwe afzetorganisatie The Greenery, de fusie van veertien groente- en fruitveilingen. Hij heeft daar durf getoond om veranderingen aan te pakken. Hij kan een veranderingsproces sturen, stelt bestuursvoorzitter Herman de Boon van Cebeco. Hij noemt Veerman voorts een nog jonge, uitstekende bestuurder met visie en inzet, een goed strategisch denker. Hij heeft een brede blik op de agrarische wereld.
Veerman mag de komende jaren leiding geven aan de fusie van LUW en DLO. Om die mogelijk te maken moet DLO, nu onderdeel van het ministerie van LNV, eerst verzelfstandigen. Minister Van Aartsen hoopt nog voor de zomer een voorstel van dien aard naar de Tweede Kamer te sturen. (ASi)
Noordwest gaat wassen met kwelwater

De bewoners van 430 nieuwe woningen in de Wageningse wijk Noordwest kunnen straks de was doen en de wc doorspoelen met oppervlaktewater. Daarvoor wordt in de woningen een extra waterleiding gelegd, waarop onder meer de wasmachine, het toilet en de tuinsproeier worden aangesloten. Het water wordt minder intensief gereinigd dan drinkwater, waardoor de kwaliteit vergelijkbaar is met die van zwembadwater. Anders dan de naam grijs water doet vermoeden heeft het water dezelfde kleur als drinkwater. Waterleidingbedrijf NUON VNB verwacht dat het drinkwaterverbruik in de huizen met vijftig procent kan worden teruggebracht
Het water dat in Wageningen uit de kraan komt heeft de kwaliteit van bronwater, vergelijkbaar met Spa. De helft daarvan wordt verbruikt in bijvoorbeeld de wc en de wasmachine, terwijl voor die activiteiten kan worden volstaan met water van lagere kwaliteit, stelt Gerrit Kuin, accountmanager bij NUON VNB
Ondanks de lagere kwaliteit is het water ruim drie maal zo duur als drinkwater. Kuin verwacht dat het grijze water goedkoper wordt als het systeem op grote schaal wordt ingevoerd. Tot die tijd subsidieert NUON VNB het water, waardoor de afnemers er iets minder voor gaan betalen dan voor drinkwater. Daarnaast dragen gemeente en NUON VNB bij aan de aanleg van het dubbele leidingnet in de woning. (HvL)
Verspreiding transgeen koolzaad te beperken

Transgeen, herbicideresistent koolzaad kruist in de kas gemakkelijk met het algemeen voorkomende onkruid raapzaad. Het is dus niet uitgesloten dat het ook in het veld met wilde verwanten kruist. Die kruising is echter wel te beperken. Dit stelt dr ir Peter Metz, die 4 juni promoveerde bij plantenveredelaar prof. dr ir Evert Jacobsen
Metz, die zijn onderzoek uitvoerde bij het Centrum voor Plantenveredelings- en Reproduktieonderzoek (CPRO-DLO), keek naar de veiligheid van het transgene koolzaad van het Belgische bedrijf Plant Genetic Systems (nu van het Duitse AgrEvo). Dit koolzaad, dat de EU vorig jaar na veel onenigheid toeliet op de markt, heeft een bacterie-gen gekregen dat de plant resistent maakt tegen het herbicide fosfinothricine (FFT)
Volgens Metz is er een methode om verspreiding van het vreemde gen te minimaliseren. Het gen moet terecht komen in een genoom dat de wilde verwant niet heeft. Veel gewassen hebben twee of meerdere typen genomen in de celkern, afkomstig van meerdere voorouders. Een genoomtype in het te modificeren gewas dat de wilde verwant niet heeft, zal zich slechter handhaven dan een genoomtype dat de wilde verwant ook heeft. Bedrijven kunnen volgens Metz het transgene koolzaad selecteren waarbij het gen terecht is gekomen op een genoom dat de wilde verwant niet heeft
Met deze theorie verklaart de promovendus dat bij een deel van de kruisingsproeven FFT-tolerantie onder de nakomelingen significant sneller afnam dan volgens de wetten van Mendel was te verwachten. Blijkbaar zat in dat koolzaad het FFT-tolerantie-gen op het genoom dat raapzaad niet heeft
Bedrijven zijn, voor zover bekend, nog niet bezig om verspreiding op deze manier te beperken. Wel slaagden onderzoekers van het Amerikaanse bedrijf Calgene erin genen in chloroplasten te krijgen. Omdat chloroplasten alleen via de moederplanten overerven, kunnen de vreemde genen niet via de pollen van het transgene gewas worden verspreid. Dit is een veelbelovende methode, meent Metz, maar vanwege mogelijk dure licenties is het belangrijk andere wegen te zoeken om verspreiding te voorkomen. (MHs)
Universiteiten stellen minder aio's aan

Bij vrijwel alle universiteiten is de afgelopen twee jaar een forse daling in het aantal aanstellingen van aio's. Alleen bij de universiteiten van Utrecht en Tilburg is het aantal gelijk gebleven. Ook aan de Landbouwuniversiteit is sprake van een forse daling, van elf procent in 1996 ten opzichte van 1993 en van vijftien procent in 1995 vergeleken met 1992. Aan de Leidse universiteit daalt het aantal aio's zelfs met meer dan dertig procent
Universitaire bestuurders verklaren op vragen van het Hoger Onderwijs Persbureau dat de daling geen gevolg is van bewust beleid. De meesten blijken zelfs te schrikken van de cijfers en maken zich zorgen over de gevolgen voor de wetenschappelijke output van de universiteiten. Uit cijfers van de VSNU blijkt overigens al dat in 1995 het aantal wetenschappelijke publicaties voor het eerst sinds jaren is gedaald
Uit de Kengetallen Universitair onderzoek en de personeelstellingen van de VSNU blijkt dat in 1994 en 1995 de totale inzet van onderzoekspersoneel jaarlijks met een procent daalde. Het lijkt er overigens op dat met name het tijdelijk personeel en de aio's de bezuinigingen op de universiteiten hebben opgevangen. (HOP/SV)
Nieuwsfoto, Lenteconcert

Re:act