Biggen hebben wel/niet baat bij homeopathie

tekst: Hans Wolkers / Foto: Nationale Beeldbank 12:01u 3 February 2010 -Minder biggen aan de diarree na injectie homeopathisch middel. Hoogleraar Savelkoul zet kanttekeningen bij studie. Een homeopathische behandeling van drachtige zeugen vermindert de kans dat biggen diarree krijgen aanzienlijk.

Biggendiarree wordt nauwelijks beïnvloed door antilichamen in de moedermelk

Dat ontdekte Irene Camerlink van de Leerstoelgroep Biological Farming Systems. Zij publiceerde haar bevindingen afgelopen maand in het tijdschrift Homeopathy.
Als alternatief voor antibiotica tegen diarree bij biggen, behandelde Camerlink 26 drachtige zeugen met een homeopathisch middel, gebaseerd op een diarree veroorzakende variant van de bacterie E. coli. Een groep van 26 andere drachtige dieren kreeg een placebo. Homeopathische middelen zijn zodanig verdund, dat er nagenoeg geen moleculen van de werkzame stof zijn terug te vinden. De theorie is dat de werkzame stof zijn activiteit overdraagt op het oplosmiddel.
De resultaten zijn opvallend. 'Bij de behandelde biggen kwam in slechts een kleine vier procent van de gevallen diarree voor', vertelt de onderzoekster. 'In de controlegroep was dit bijna vijfentwintig procent.'
Hoogleraar Huub Savelkoul van de Leerstoelgroep Celbiologie en Immunologie is kritisch: 'Er zijn voorbeelden van bewezen klinische effectiviteit van enkele homeopathische geneesmiddelen, maar er is geen enkel fysisch-chemisch en biologisch mechanisme beschreven wat homeopathie wetenschappelijk verklaart.' Bovendien vindt hij het concept van homeopathie onlogisch. 'Als ons lichaam continu op dit soort 'niet aanwezige stoffen' moet reageren is het einde zoek; er zou dan domweg veel te veel energie verloren gaan', meent Savelkoul.

Moedermelk
Volgens hem gaat het in de biggenstudie onder meer mis bij het mechanisme voor de werking van het homeopathische middel. 'De onderzoekers veronderstellen dat de behandeling van zeugen de verminderde aanwezigheid van antistoffen in moedermelk bij een eerste zwangerschap compenseert. Hierdoor zouden deze biggen minder diarree krijgen', aldus Savelkoul. 'Deze vorm van biggendiarree wordt echter nauwelijks beïnvloed door antilichamen in de moedermelk, maar veel meer door de aangeboren afweer van het biggetje.'
Maar waarom vinden de onderzoekers dan toch een effect van de behandeling? Savelkoul wijst op het relatief lage aantal zeugen dat gebruikt is in de studie. 'De 26 zeugen per groep zijn ook nog eens in vier groepen verdeeld, op basis van de tijd van werpen', zegt hij. 'Dan blijven er wel erg weinig dieren per groep over.' Het was volgens Savelkoul beter geweest meer zeugen in de studie te betrekken en het aantal biggen te limiteren. 'Binnen de groep zeugen waaruit de onderzoekers hun 52 dieren selecteerden zijn er per definitie grote verschillen in stress, maar ook in immuunreactiviteit. Die eigenschappen dragen ze over op de biggen', legt Savelkoul uit. 'De onderzoekers lopen zo een risico van een onevenredige verdeling in de kleine subgroepen van zeugen die zij hebben gebruikt.' Een ander principieel punt is volgens hem dat de zeugen niet 'blind' zijn toegewezen aan de twee behandelingen.

Geen toeval
Camerlink vindt het jammer dat de wetenschap niet openstaat voor alternatieve alternatieven voor antibiotica. Aan het aantal dieren kan het volgens haar niet liggen. 'De periode van werpen had geen invloed op het voorkomen van diarree, waardoor de dieren als één groep konden worden beschouwd', stelt de onderzoekster. 'Met het aantal dieren zijn we juist boven het benodigde aantal gaan zitten.' Volgens de onderzoeker berusten de positieve resultaten niet op toeval: op het bedrijf waar de proef is uitgevoerd, wordt het homeopathische middel nu met succes gebruikt als vervanging van een reguliere E. coli-vaccinatie.

Re:acties (2)

16:40u 4 February 2010 - door I. Camerlink

Met de aanvulling dat het een dubbel blinde studie was, compleet gerandomiseerd en met een controle groep.

15:20u 11 February 2010 - door liesbeth ellinger

Journalistieke censuur of wetenschappelijk vooroordeel?

Met stijgende verbazing lees ik het artikel over de biggendiarree studie en de reactie hierop van H.Savelkoul. De studie is een degelijk opgezette RCT. Was deze studie opgezet met een “gangbaar medicijn” dan zou de pers zonder meer lovend geweest zijn. Maar… de (zeer) significante resultaten ( p < 0,0001 !) zijn behaald met behulp van een homeopathisch middel. HELP! Alle hulptroepen worden ingeroepen om de resultaten zo gauw mogelijk onder tafel te vegen! Straks wordt de Universiteit Wageningen weer beticht naar onderzoek naar kabouters!

Dus wat gebeurt er? Na een korte inleiding over het onderzoek, mag H Savelkoul vertellen waarom het niet klopt.
1. “ondanks dat er wel meer bewezen klinische effecten van homeopathische middelen zijn, kan het niet weken, want WIJ KUNNEN NIET VERKLAREN HOE HET WERKT.” Dit is een nogal Mideleeuwse opvatting. Gelukkig blijven chemici en atoomfysici gewoon kijken naar de feiten, en is inmiddels allang herhaaldelijk aangetoond dat zeer sterke verdunningen een meetbare en reproduceerbare verandering aan het water geeft. Het feit dat WIJ het werkingsmechanisme nog niet begrijpen, wordt verward met het idee dat er geen werking is.
2. het einde zou zoek zijn als het lichaam continu op niet aanwezige stoffen moet reageren. Zinloze opmerking, H.Savelkoul heeft geen idee van het werkingsmechanisme van homeopathie, en waarover je niets weet, kun je beter zwijgen.
3. vervolgens legt H. Savelkoul uit hoe de ONDERZOEKERS denken hoe het middel werkt, namelijk op de antistoffen in de melk, en dat zou niet nodig zijn, want daardoor wordt de biggendiarree niet beïnvloed. FOUT. De onderzoekers nemen niets aan over antilichamen in de melk. De onderzoekers realiseren zich uitstekend, dat er nog veel onbekend is over de precieze werking van de homeopathie, dus daarover doen ze helemaal geen uitspraken. Omdat de varkenshouder vertelde dat er zulke uitstekende resultaten waren bij de preventie van diarree met behulp van dit middel, en omdat het antibiotica-gebruik teruggedrongen moet worden, vonden de onderzoekers dit belangwekkend onderzoek.
4. vervolgens wordt gegoocheld met getallen. Met meer zeugen maar met minder biggen zou het onderzoek beter worden? Aparte opvatting. Camerlink heeft al voldoende aangetoond dat ook dit punt geen hout snijdt! Ook kritische epidemiologen van de Faculteit Diergeneeskunde, waar men meestal alles wat naar alternatief riekt bestrijdt, waren lovend over dit onderzoek!

Natuurlijk, het is moeilijk om wetenschappelijke openheid te houden. En ja, het is moeilijk om buiten je eigen kader naar andere oplossingen te zoeken. Maar in een tijd, waar steeds duidelijker wordt dat we de aarde, onze planten en dieren en onszelf aan het vergiftigen zijn, is het van groot belang dat we zoeken naar oplossingen. Meestal worden oplossingen niet gevonden als je blijft denken in het zelfde stramien waarin je dat gewend bent. En ze worden ook niet gevonden in het gebied waar alle problemen ontstaan zijn ( volgens A.Einstein).
Het is dus de hoogste tijd om nieuwe wegen in te slaan. Dit onderzoek is daar een mooi voorbeeld van, dus ik zou u willen uitnodigen, het onderzoek zelf te lezen, en er uw eigen mening over te vormen.
L.Ellinger, dierenarts

Reageer