Wetenschap - 13 april 2017

Jacht rooft tropisch bos leeg

tekst:
Roelof Kleis

Tropische bossen worden leeggeroofd door jagers. Zonder maatregelen is er binnen afzienbare tijd nauwelijks nog wild te bekennen, blijkt uit studie van een team met Wageningse onderzoekers.

(Foto: Shutterstock)
Jacht zorgt in de tropen voor een flinke afname van de aantallen zoogdieren en vogels. Maar hoe groot die invloed precies is, was tot nu toe niet bekend. Een internationaal  team van wetenschappers, waaronder van Wageningen University, hebben met een grootschalige
inventarisatie van beschikbare studies die invloed vastgesteld. Het artikel verschijnt in het nieuwste nummer van Science.

De onderzoekers brachten in kaart hoever de invloed van jagers in de tropen reikt door de aantallen dieren en vogels in bejaagde gebieden te vergelijken met die in ongerepte gebieden verderop. Op basis van 176 verschillende studies werd van in totaal 97 soorten vogels en 254 soorten zoogdieren de invloed van de jacht op de aantallen bepaald. En de resultaten liegen er niet om.

Kilometers
In bejaagd gebied rondom dorpen en wegen blijft maar 17 procent van de oorspronkelijke aantallen zoogdieren over. Voor vogels is dat 42 procent. Dat is veel minder dan de onderzoekers hadden verwacht. De wetenschappers hebben ook in kaart gebracht hoever in kilometers de invloed van de jacht is, gerekend vanaf de wegen en dorpen waar de jagers toegang hebben tot de jungle. Voor vogels is dat zeven kilometer, voor zoogdieren tot aan veertig kilometer de jungle in.

Op basis van onze studie is er nauwelijks nog onverstoord oerwoud over
Jasper Eikelboom

De invloed vn de jacht is zelfs in beschermde natuurparken merkbaar, zegt promovendus Jasper Eikelboom, wiens masterthesis de basis vormt voor de huidige inventarisatie. De getallen zijn schokkend. Een recente studie in de Braziliaanse Amazone ging uit van een invloedssfeer van zes kilometer en berekende op basis daarvan dat eenderde van het oerwoud al door de jacht is verstoord. Eikelboom: ‘Op basis van onze studie is er nauwelijks nog onverstoord oerwoud over’.

Jachtdruk
Er werd ook gekeken naar de factoren die van invloed zijn op de jachtdruk. De nabijheid tot de stad blijkt daarbij vooral van belang. En dat geldt met name voor zoogdieren. Zoogdieren worden bejaagd voor de handel en die handel vindt plaats in de steden. De nabijheid van een grotere stad is nog tot op twee reisdagen merkbaar in de ‘wildstand’. Vogels worden voornamelijk voor de eigen consumptie van de jagers geschoten.

Verdere blootlegging van het tropisch regenwoud zal volgens de onderzoekers desastreuze gevolgen hebben voor de fauna. Maatregelen zijn daarom dringend nodig. Eikelboom: ‘Je kunt bijvoorbeeld denken aan het vormen van netwerken van natuurparken en het instellen van bufferzones rondom die parken waarin niet gewoond mag worden. Alternatieve voedselbronnen kunnen er verder voor zorgen dat mensen niet op de jacht zijn aangewezen voor het eten van vlees.’


Re:ageer