Wetenschap - 19 april 2016

Gambiaans water zuiveren met algen

tekst:
Didi de Vries

Een waterzuiveringssysteem dat algen inzet om drinkwater en voedingstoffen uit Gambiaans rivierwater te halen. Dat ontwierpen vier vwo-leerlingen, samen met onderzoekers Ben van den Broek en Dorinde Kleinegris van Food & biobased research.

Met hun project staan Bram Klein Wentink, Carmen Swiers, Lisanne Peters en Tessa Mennink van het Ludgercollege in Doetinchem op 21 april in de finale van Imagine, een wedstrijd voor profielwerkstukken.

Gambia is één van de armste landen ter wereld. 75 procent van de mensen werkt in de landbouw en van deze groep leeft bijna driekwart onder de armoedegrens. ‘Inwoners zijn vaak ondervoed en er is een gebrek aan schoon drinkwater’, weet Carmen. Ze heeft al langer contact met de ngo ADRA, die in Gambia actief is.

Het warme klimaat van Gambia speelt een grote rol in de werking van het algenzuiveringssysteem dat de scholieren ontwierpen. In het eerste van vier bassins verwarmt zonlicht rivierwater tot ten minste 60 graden Celsius. Micro-organismen gaan dan dood. In het tweede bassin groeit Chlorella, een alg die zware metalen uit het water filtert. Eetbare Spirulina-algen groeien in het derde bad en nemen nutriënten op. Echt lekker is de alg niet, vindt Bram: ‘Spirulina ruikt naar een mix van visvoer en gras, maar dat proef je niet in kleine hoeveelheden. Gelukkig heb je ook maar 3 gram per dag nodig.’ De laatste stap is distillatie, waarbij zonlicht het water doet verdampen. De schone waterdamp koelt af en wordt als drinkwater opgevangen.

Ik weet nu zeker dat ik niet de rest van mijn leven in een labjas ga rondlopen.
Carmen Swiers

De scholieren testten de algengroei tijdens een practicum. Hiervoor haalden ze water uit de Oude IJssel. ‘In Gambia gebruiken mensen de rivier ook als toilet. Om vergelijkbaar water te krijgen, hebben we onze eigen urine toegevoegd aan de bakjes rivierwater’, legt Bram uit. Ook voegden ze Chlorella en Spirulina toe, die ze kregen van Van den Broek en Kleinegris. In het Wageningse laboratorium deden ze pH-metingen en bekeken ze de algen onder een microscoop.

‘Het was heel leuk om de universiteit te bezoeken, een echt lab te zien en met onderzoekers te praten’, zegt Bram. Inmiddels bereiden de vier scholieren zich voor op hun presentatie tijdens de finale van de landelijke profielwerkstukwedstrijd over life sciences, Imagine. ‘We hebben geleerd dat je in een ontwikkelingsland niet alleen met geld problemen oplost maar ook met goede ideeën,’ zegt Bram. Toch kiezen Carmen, Bram, Lisanne en Tessa niet voor studies binnen de life sciences. Carmen zegt: ‘Ik heb er veel van geleerd, en ik weet nu zeker dat ik niet de rest van mijn leven in een labjas ga rondlopen.’


Re:ageer