Wetenschap - 9 augustus 2017

Alleen nog ziekteresistente aardappelen

tekst:
Albert Sikkema

Deze week ondertekenden 24 partijen, waaronder supermarkten en aardappelkwekers, een convenant om snel ziekteresistente biologische aardappelen te telen. Aardappels met meerdere resistentiegenen tegen phytophthora kunnen er in 2020 zijn, zegt veredelingshoogleraar Richard Visser.

Geert Kessel demonstreert ziekteresistente aardappelen bij WUR. © Wageningen Plant Research

Vorig jaar richtte de aardappelziekte phytophthora nog grote schade aan in de biologische aardappelteelt. De gangbare akkerbouwers gebruiken fungiciden tegen de lastig te bestrijden schimmelachtige plantenziekte. De biologische telers willen milieuvriendelijker alternatieven. Het inbouwen van resistentie-genen tegen phytophthora in aardappels is kansrijk. Er zijn de afgelopen jaren al meerdere phytophthora-resistente rassen ontwikkeld.

Winkels
De aardappeltelers, pootgoedkwekers en supermarkten hebben nu met elkaar afgesproken dat ze alle biologische rassen snel resistent maken en ziekteresistente rassen voorrang geven bij de verkoop. Winkels als Albert Heijn, Jumbo, Ekoplaza en Odin hebben het convenant ondertekend. Bionext, de ketenorganisatie van de biologische sector, wil dat alle biologische rassen in 2020 ziekteresistent zijn.

Haalbaar
Richard Visser, hoogleraar bij Wageningen Plant Breeding, acht die ambitie haalbaar. De WUR heeft de afgelopen jaren samen met het Louis Bolkinstituut het onderzoeksproject Bioimpuls uitgevoerd, waarin de onderzoekers meerdere resistentie-genen tegen phytophthora hebben gevonden en uitgetest. Dat heeft al geleid tot resistente rassen, zegt Visser, maar die rassen hebben meestal maar één resistentie-gen dat makkelijk kan worden doorbroken door de behendige ziekteverwekker. Visser verwacht dat er binnen enkele jaren rassen zijn die twee of meer resistentiegenen dragen en die de phytophthora dus langer buiten de deur kunnen houden.

Dynamisch beheer
Grote winst van het convenant is volgens Visser dat de biologische sector inzet op plantenveredeling voor een duurzame aardappelteelt. ‘Ik ben optimistisch, maar ook realist. Dit is een eerste goede stap, maar voor een duurzame aardappelteelt met geen of weinig beschermingsmiddelen is meer nodig.’

De hoogleraar pleit voor een dynamisch beheer van zowel gewasbeschermingsmiddelen als resistentiegenen. ‘Je hebt voldoende rassen nodig met meerdere resistentiegenen, want dan wordt het veel lastiger voor de pathogeen om de resistentie te doorbreken.’ Bovendien gaan de resistentiegenen het langste mee als je selectief beschermingsmiddelen kunt inzetten, stelt Visser. Verder pleit hij voor een nauwgezette monitoring van de phytophthora-populatie om de juiste genen te kunnen inzetten tegen de ziekteverwekker.


Re:ageer